Wtorek, 17 lis 7 °C Jakość powietrza: Dobra Na antenie
Menu dostępności (CTRL+U)
Zmień kontrast
Podświetl linki
Zatrzymaj animacje
Powiększ tekst
Szerokość tekstu
Wysokość linii
Resetuj ustawienia

Nowe Idee: Praca emocjonalna jako niewidzialny fundament społeczeństwa. „Kultura żyje z jej wyzysku”

– „Wszyscy ją wykonujemy, ale to kobiety są do niej socjalizowane. Praca emocjonalna to niewidzialny wysiłek, na którym opiera się świat” – mówi Paulina Januszewska z Krytyki Politycznej w rozmowie z Radiem Kraków. W cyklu „Nowe idee” w programie O Tym Się Mówi rozmawiamy o książce Rose Hackman „Praca emocjonalna. Jak niewidzialna praca kształtuje nasze życie”.

Nowe Idee: Praca emocjonalna jako niewidzialny fundament społeczeństwa. „Kultura żyje z jej wyzysku”
To właśnie zawody sfeminizowane, takie jak niania, opierają się na codziennym emocjonalnym wysiłku - przypomina Januszewska. Fot. pexels

Zjawisko pracy emocjonalnej – niewidzialnej, nieodpłatnej lub niskopłatnej aktywności polegającej na regulowaniu emocji własnych i innych – towarzyszy zarówno życiu rodzinnemu, jak i zawodowemu, szczególnie w usługach, edukacji i opiece. To właśnie zawody sfeminizowane, często najgorzej opłacane, opierają się na codziennym emocjonalnym wysiłku.

Jak zauważa Paulina Januszewska, problemem jest uznaniowość wynagrodzenia – np. kelnerki otrzymują napiwki od klientów, nie od pracodawców, mimo że brak emocjonalnego zaangażowania może skutkować zwolnieniem. Równolegle kultura od najmłodszych lat przypisuje kobietom „naturalną” opiekuńczość – choćby poprzez wręczanie dziewczynkom maskotek do opieki.

Publicystka wskazuje również na współczesne mechanizmy wykluczenia:

– „Osoby queerowe, migranci i mężczyźni wykonują pracę emocjonalną, ale stereotypy płciowe sprawiają, że to kobiety są do niej zobowiązywane kulturowo”.

Praca emocjonalna – jak przypomina Januszewska – była fundamentem cywilizacji, lecz do dziś nie podlega systemowej wycenie ani ochronie. Rose Hackman sięga w książce m.in. do postaci „mummy” – czarnoskórej kobiety-niewolnicy opiekującej się białymi dziećmi. Choć kulturowo odległa, ta figura nadal rezonuje w społecznych strukturach opieki i wyzysku.

– „Nasza kultura patriarchalna, ale też kapitalistyczna, żyje z wyzysku pracy emocjonalnej – jej niedopłacania i przypisywania kobietom” – ocenia Januszewska.

Posłuchaj audycji

Najpopularniejsze

  • Policja wyjaśnia: żaden funkcjonariusz krakowskiej komendy miejskiej nie został wysłany do Warszawy

    Radio Kraków

  • Mieszkańcy tarnowskiego Krzyża nie chcą krematorium. Odwołali się do wojewody

    Jakub Sajdak

  • Msza w intencji sprawcy zamachu w Krakowie. Bazylika Mariacka wydała oświadczenie

    Krzysztof Orski, Gabriela Koziara

  • „Róg starszych posterunkowych Jakuba Kulika i Artura Morańskiego”. Krakowianie dziękują bohaterom

    Julia Kawa

  • Nowe informacje o stanie zdrowia strażaka, który osłonił żonę przed kulą. Strażacy zbierają na leczenie

    Magdalena Zbylut-Wiśniewska

  • Duży pożar w Giebułtowie. Ogień opanowany, akcja straży zakończona

    Radio Kraków

Najnowsze

  • Jeden parkomat to za mało? Spór o płatne parkowanie w centrum Tarnowa

  • Rewolucja w Strefie Czystego Transportu w Krakowie. SCT tylko w centrum miasta

  • Od długów do bezdomności. W Krakowie blisko 2 tysiące osób nie ma własnego dachu nad głową

  • 17. edycja Festiwalu Podróżniczego Travenalia Kraków, 21-22 listopada 2026

  • Prof. Andrzej Zoll: „Trybunał został zniszczony”. Mocne słowa o prezydencie i Glapińskim

  • Mały Festiwal Pianistyczny im. Józefa Hofmanna