– „Z mojej perspektywy zmieniło się wszystko” – mówi dr Karol Kleczka o pierwszych miesiącach kard. Grzegorza Rysia w Krakowie. Wskazuje m.in. na otwarcie archiwów kurii, działania na rzecz powołania komisji ds. nadużyć oraz wyraźne stanowisko wobec antysemityzmu, które wywołuje szeroką debatę.
- Afryka wyprzedziła Europę pod względem liczby katolików, a powołań globalnie ubywa.
- W Polsce spada liczba praktykujących, ale rośnie zaangażowanie części wiernych.
- Kard. Grzegorz Ryś wprowadza wyraźne zmiany w komunikacji i działaniach Kościoła w Krakowie.
- Wokół Kościoła narastają napięcia społeczne i polityczne, m.in. w kontekście relacji z Żydami.
Posłuchaj audycji
Kościół globalnie się zmienia
Najnowsze dane Watykanu pokazują wyraźne przesunięcie: Afryka wyprzedziła Europę pod względem liczby katolików, a liczba powołań spada. Jak tłumaczy dr Karol Kleczka z miesięcznika „Znak”, nie jest to zaskoczenie.
– To proces wieloskładnikowy. Z jednej strony mamy spadek zaufania do Kościoła, także w związku ze skandalami, z drugiej – zmiany demograficzne i społeczne. Europa się starzeje, zmienia się styl życia, później podejmuje się decyzje o rodzinie. To wszystko wpływa na życie religijne – mówi.
Zmiany te są widoczne od lat i – jak podkreśla rozmówca – będą się pogłębiać.
Polska: mniej wiernych, ale większe zaangażowanie
Polska wpisuje się w europejski trend spadku praktyk religijnych. Dane pokazują m.in. mniejszą liczbę chrztów czy uczestnictwa w niedzielnych mszach. Jednocześnie pojawia się ciekawa zmiana jakościowa.
– W grupie osób, które nadal chodzą do kościoła, więcej przystępuje do komunii. Widać pewną spójność i większe zaangażowanie tej części wiernych – zauważa dr Kleczka.
Oznacza to, że choć liczba uczestników życia religijnego maleje, część z nich praktykuje bardziej świadomie.
Nowy metropolita i zmiany w Krakowie
Pierwsze miesiące posługi kard. Grzegorza Rysia w Krakowie przyniosły wyraźne zmiany. Dotyczą one przede wszystkim komunikacji i podejścia do trudnych tematów.
– Nastąpiła duża zmiana w sposobie komunikacji kurii. Jest bardziej transparentna i szybciej reaguje na bieżące wydarzenia – mówi dr Kleczka.
Widać to w zmianie na stanowisku rzecznika i w pracy biura prasowego, które działa sprawniej i z większą otwartością wobec opinii publicznej. Ważnym krokiem było także otwarcie archiwów kurii, co umożliwiło dalsze badania dotyczące przeszłości Kościoła. Istotnym elementem jest również zapowiedź powołania komisji zajmującej się przypadkami wykorzystywania seksualnego.
"Niezależnie od tego, co chcieliby ukryć duchowni". Co mogą ujawnić archiwa krakowskiego Kościoła?
Kościół w centrum sporów społecznych
Kościół coraz częściej staje się uczestnikiem sporów społecznych i politycznych. Przykładem jest list Episkopatu dotyczący relacji z Żydami, który wywołał silne reakcje.
– Kościół przypomniał stanowisko wypracowane po Soborze Watykańskim II, ale trafiło ono na bardzo rozgrzaną debatę publiczną – tłumaczy rozmówca.
W jego ocenie w Polsce wyraźnie widać napięcia i podziały, które przenoszą się także na odbiór działań Kościoła i jego hierarchów.
Antysemickie reakcje na list biskupów o.... antysemityzmie. "To sprzeczne z nauczaniem Kościoła"
Czas zmian i oczekiwań
Zdaniem dr. Kleczki Kościół znajduje się dziś w okresie intensywnych przemian, które mogą być trudne, ale są potrzebne. – Być może to wstrząśnięcie jest konieczne. Te zmiany są bolesne, ale pokazują, jak bardzo są potrzebne – mówi.
I dodaje, że w centrum pozostaje to, co najważniejsze dla wierzących:
– Chrystus zmartwychwstał – to jest fundament, do którego Kościół powinien stale wracać.
