„Dla Bułgarii wejście do strefy euro było swoistym postawieniem kropki nad i wieloletniego procesu, a w Polsce od lat nie przeprowadzono rzetelnego bilansu ewentualnych korzyści i kosztów” – mówił w Radiu Kraków dr Jakub Janus z Uniwersytetu Ekonomicznego, komentując rozszerzenie strefy euro i polską drogę do wspólnej waluty.
-
Bułgaria od lat stabilizowała swoją walutę wobec euro, dlatego wejście do strefy było naturalnym krokiem.
-
Polska prowadzi inną politykę walutową i nie zaktualizowała bilansu kosztów i korzyści euro od kilkunastu lat.
-
Euro daje większą stabilność monetarną, ale w Polsce stało się elementem sporów politycznych.
-
Polexit, zdaniem rozmówcy Radia Kraków, oznaczałby poważne straty gospodarcze, co pokazuje przykład Wielkiej Brytanii.
Posłuchaj rozmowy
Bułgaria postawiła kropkę nad i
Od 1 stycznia strefa euro powiększyła się o Bułgarię. Jak tłumaczył w programie „O tym się mówi” dr Jakub Janus z Uniwersytetu Ekonomicznego, dla Bułgarów był to logiczny finał procesu zapoczątkowanego jeszcze w latach 90.
„Wejście do strefy euro jest dla Bułgarów postawieniem kropki nad i wieloletniego procesu stabilizowania kursu walutowego wobec euro” – mówił.
Bułgaria po głębokich kryzysach finansowych zdecydowała się na sztywne powiązanie swojej waluty z europejską, opierając system na rezerwach walutowych. Kredyty, zadłużenie publiczne i obligacje przez lata funkcjonowały tam w euro, dlatego sama zmiana waluty – jak zaznacza Janus – nie oznacza dziś rewolucji.
Polska i inna filozofia pieniądza
Sytuacja Polski wygląda zupełnie inaczej. Warszawa, podobnie jak Czechy czy Rumunia, postawiła na strategię celu inflacyjnego i płynny kurs walutowy, reagujący na sytuację gospodarczą.
„Dla nas przyjęcie euro oznaczałoby odwrócenie strategii walutowej o 180 stopni” – podkreślał rozmówca Radia Kraków.
Zdaniem Janusa problemem nie jest sama waluta, lecz brak aktualnej, pogłębionej analizy. Ostatnie kompleksowe opracowanie Narodowego Banku Polskiego dotyczące euro pochodzi z 2009 roku i – jak zaznaczał – nie uwzględnia ani kryzysu strefy euro, ani pandemii, ani wojny w Ukrainie.
Komu w Polsce opłaca się grać "kartą ukraińską"? - prof. Motyka o ekshumacjach i relacjach polsko-ukraińskich
Inflacja i polityczne emocje
Polska, porównując skumulowany wzrost cen po pandemii COVID-19 z krajami strefy euro, wypada gorzej. Choć nie da się jednoznacznie stwierdzić, że euro automatycznie rozwiązałoby ten problem, Janus zwraca uwagę na stabilność dużego obszaru walutowego.
„Strefa euro jest mniej podatna na szoki niż polska gospodarka. Jednym z efektów mogłaby być niższa inflacja” – mówił.
Jednocześnie podkreślał, że w Polsce euro stało się elementem sporów politycznych, symbolem niechcianej integracji i „chłopcem do bicia”, co skutecznie utrudnia rzeczową debatę.
Polexit? Gospodarcza fikcja
Co z rosnącymi nastrojami antyunijnymi i pojawiającymi się hasłami polexitu? Zdaniem Janusa skutki takiej decyzji byłyby dla Polski katastrofalne.
„Rezygnacja z Unii Europejskiej w czasie wojen handlowych i napięć geopolitycznych byłaby pozbawieniem się jednej z najmocniejszych kotwic gospodarczych” – zaznaczał.
Jako przestrogę wskazywał doświadczenia Wielkiej Brytanii po Brexicie. Z badań wynika, że brytyjska gospodarka straciła kilka, a nawet kilkanaście punktów procentowych potencjalnego wzrostu, a tempo rozwoju wyraźnie spadło.
Nasz gość:
Jakub Janus, adiunkt w Katedrze Makroekonomii Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie, z którą związany jest od 2013 r. Jego zainteresowania naukowe koncentrują się wokół problematyki makroekonomii gospodarki otwartej i ekonomii monetarnej, szczególnie w kontekście gospodarek rynków wschodzących. Obronił rozprawę doktorską dotyczącą strategii wychodzenia banków centralnych z niekonwencjonalnej polityki pieniężnej (2018). Przebywał na zagranicznych stażach badawczych Instytucie Alfreda Webera Uniwersytetu w Heidelbergu oraz w Szkole Ekonomii i Biznesu Uniwersytetu w Lizbonie. Uczestnik projektów naukowych finansowanych przez Narodowe Centrum Nauki oraz Narodową Agencję Wymiany Akademickiej. Swoje prace publikował m.in. w „Journal of International Money and Finance”, „Open Economies Review” i „Emerging Markets Review”. Członek kolegium redakcyjnego czasopisma naukowego „Entrepreneurial Business and Economics Review”, a także sekretarz corocznej międzynarodowej konferencji naukowej „Workshop on Macroeconomic Research”. Laureat nagrody prezesa NBP za najlepszą pracę doktorską oraz stypendium Ministra Nauki dla młodych naukowców.
Więcej informacji o na stronie: https://sites.google.com/view/jakub-janus
