Wtorek, 27 paź 2 °C Jakość powietrza: Dobra Na antenie
Menu dostępności (CTRL+U)
Zmień kontrast
Podświetl linki
Zatrzymaj animacje
Powiększ tekst
Szerokość tekstu
Wysokość linii
Resetuj ustawienia

"W kręgu nauki" Audycja z dn. 20.04. 2024 r.

"W kręgu nauki"  Audycja z dn. 20.04. 2024 r.
Tablica w Kamieniu Pomorskim poświęcona E.G.J von Kleistowi (fot. Radosław Drożdżewski/Wikipedia)

Ceniony popularyzator wiedzy naukowej prof. RYSZARD TADEUSIEWICZ z Akademii Górniczo - Hutniczej powraca do tematu poznawania zjawiska elektryczności, którą nie tylko badano, ale także się nią bawiono.

(fot.Wikipedia)

Takie zabawy z elektrycznością stały się łatwiejsze, gdy ładunki zaczęto gromadzić w tak zwanej butelce lejdejskiej.

PIETER VAN MUSSCHENBROEK (fot. dr Mauel/Wikipedia)

Sławą wynalazcy okrył się holenderski fizyk, profesor Uniwersytetu w Lejdzie PIETER VAN MUSSCHENBROEK (1692 - 1761), choć wcześniejszym odkrywcą 11.10. 1745 r. był prawnik i uczony z Kamienia Pomorskiego EWALD GEORG von KLEIST (1700 - 1748).

Kamień Pomorski - głaz z pamiątkową tablicą (fot. Radosław Drożdżewski/Wikipedia)

W obronie jego pierwszeństwa do wynalazku butelki lejdejskiej upomniał się w liście do Akademii Francuskiej w 1746 r. gdański uczony DANIEL GRALATH (1708 - 1767), ale nieskutecznie i butelka przeszła do historii jako lejdejska.

D.Gralath (fot.Wikipedia)

Gdy powstały butelki lejdejskie zaczęto szerzej pisać o ładunkach elektrycznych, a połączone zestawy butelek lejdejskich nazywano bateriami.

Skąd takie nazewnictwo?

Posłuchaj!

Posłuchaj wypowiedzi

Kazimierz Wielki (Jan Matejko) - fot. Wikipedia

Ekspert z zakresu historii polskiej medycyny - prof. JANUSZ SKALSKI z Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego, objaśnia medyczne aspekty zgonów polskich monarchów: KAZIMIERZA WIELKIEGO, STEFANA BATOREGO oraz AUGUSTA II MOCNEGO.

Stefan Batory - portret przypisywany Martinowi Koberowi (fot. Wikipedia)

Kazimierz Wielki zmarł w wyniku powikłań po otwartym złamaniu nogi, którego doznał w czasie polowania.

A jaka była przyczyna, dla której Stefan Batory nosił kontusz przedłużony aż do ziemi?

Posłuchaj!

Posłuchaj wypowiedzi

Najpopularniejsze

  • Tatry Zachodnie: polski turysta ranny podczas ucieczki przed niedźwiedzicą

    Radio Kraków

  • Śmiertelny wypadek w Januszowicach. Nie żyje 33-letni kierowca

    Jan Pająk

  • Tragiczne odkrycie w lesie pod Tarnowem. Biegacz znalazł ciało 37-latka

    Agnieszka Wrońska-Bęben

  • Sześć departamentów do likwidacji. Łukasz Gibała podpisał zarządzenie

    Radio Kraków

  • Wichury nad Polską, alerty także w Małopolsce. W Tatrach możliwe zamiecie

    Radio Kraków

  • Przez ponad 200 lat uważano go za kopię. Sensacyjne odkrycie na Wawelu

    Gabriela Koziara

Najnowsze

  • OFICJALNIE | Kraków gospodarzem Mistrzostw Świata Kobiet Amp Futbol 2027!

  • Tarnów większy o sąsiednie miejscowości? Gmina Tarnów nie chce o tym słyszeć

  • Carlos Santana po raz pierwszy w Krakowie!

  • Małopolski Sejmik apeluje do Lwowskiej Rady Obwodowej o wycofanie uchwały ws. UPA

  • Słoneczny wtorek w Małopolsce. W dzień do 9 stopni, nocą temperatura spadnie do zera

  • Śnieg, lód i zagrożenie lawinowe w Tatrach. TPN ostrzega turystów