ZAGADKA REGIONALNA (28.06)
Małopolska wieś, położona w historycznej ZIEMI SANDOMIERSKIEJ, dziś w powiecie OSTROWIEC ŚWIĘTOKRZYSKI.
Liczy niespełna 300 mieszkańców.
Z tej wsi pochodził rycerz WISŁAW, ojciec arcybiskupa gnieźnieńskiego BODZĘTY (1320 - 1388), który 15.02. 1386 r. ochrzcił WŁADYSŁAWA JAGIEŁŁĘ, 3 dni później udzielił ślubu jemu i JADWIDZE ANDEGAWEŃSKIEJ, a 4.03. 1386 r. koronował go na króla Polski.
Około 1911 r. miejscowy dwór wykupił pradziad pisarza WITOLDA GOMBROWICZA (1904 - 1969), budowniczy kolei do Sandomierza inż. MARCELI KOTKOWSKI.
Do majątku tego często przyjeżdżał Witold Gombrowicz.
Tam w 1955 r. urodziła się BARBARA PIWNIK, w latach 2001 - 2002 minister sprawiedliwości i prokurator generalny.
Proszę podać nazwę tej wsi.
TELEFON: (12) 2-00-33-33
ADRES INTERNETOWY: regionalne@radiokrako.pl
do godz. 7.30 dnia 28.06. 2026 r.
UPOMINKI:
płyta CD "Jubileuszowy koncert LESZKA DŁUGOSZA"
książka "BARWAŁD. TRZY WSIE - JEDNA HISTORIA"
44. numer półrocznika "ALMANACH ŁĄCKI"
II tom JAWORZNICKIEGO SŁOWNIKA BIOGRAFICZNEGO
książka Wojciecha Jarzębowskiego "HYRNI POLOWACE SPOD TATR"
2.07. 2026 r. w tarnowskiej Galerii Sztuki "HORTAR" o godz 17.00 rozpocznie się wernisaż jubileuszowej wystawy poświęconej grafikowi, malarzowi i pedagogowi MARIANOWI KOŁODZIEJCZYKOWI (1926 – 2020).
Data otwarcia ekspozycji nie jest przypadkowa.
Przypada w stulecie urodzin artysty, który przez połowę życia, aż do śmierci w 2020 r., związany był z TARNOWEM.
Marian Kołodziejczyk był absolwentem Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie, członkiem Związku Polskich Artystów Plastyków oraz wieloletnim instruktorem pracowni plastycznej Pałacu Młodzieży w Tarnowie.
Przez dziesięciolecia należał do grona osób współtworzących życie artystyczne miasta, kształcąc kolejne pokolenia młodych plastyków i dokumentując piękno Tarnowa oraz jego okolic w swoich pracach.
Na wystawie zaprezentowanych zostanie kilkadziesiąt dzieł powstałych w drugiej połowie XX wieku, obejmujących grafiki warsztatowe (drzeworyty, linoryty i gipsoryty), obrazy olejne, akwarele, pastele, szkice oraz projekty graficzne. Szczególne miejsce zajmują widoki Tarnowa – jego uliczek, zabytkowej architektury i charakterystycznych zakątków – a także pejzaże regionu tarnowskiego.
Kuratorem wystawy i organizatorem jubileuszu jest wnuk artysty, historyk ALBERT KOŁODZIEJCZYK, który przygotował ekspozycję prezentującą zarówno najbardziej rozpoznawalne prace Mariana Kołodziejczyka, jak i te pokazywane publicznie po raz pierwszy od wielu lat.
Wernisażowi towarzyszyć będą występy muzyczne wnuków artysty: Magdaleny Di Blasi, Weroniki Liszki oraz Wiktora Kołodziejczyka - informuje Albert Kołodziejczyk.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
Na początku lat 30. XX w., gdy Muszyna zyskiwała sławę uzdrowiska, przyjeżdżali tam także artyści, w tym jazzmani.
Dowodem historyczne zdjęcie nad Popradem z 1931 r. Akademickiego Zespołu Jazzowego z Krakowa, prezentujące pięknie ubranych muzyków z instrumentami.
Obecnie, do 6 lipca w Bibliotece Publicznej działającej przy Centrum Kultury i Czytelnictwa Gminy Uzdrowiskowej Muszyna czynna jest wystawa "OPOWIEŚĆ O JAZZIE".
To wystawa fotografii URSZULI i PAWŁA FERENCÓW z gościnnym udziałem ANDRZEJA PURSKIEGO.
Nawiązuje także do corocznych imprez otwierających letni sezon kulturalny w Muszynie czyli "GALICYJSKICH SPOTKAŃ JAZZOWYCH".
W tym roku 2.07. 2026 r. rozpocznie się 15. edycja tego wydarzenia.
O jego programie oraz projekcie "SPOTKANIE TRZECH ŹRÓDEŁ" informuje dyrektorka Centrum Kultury i Czytelnictwa IZABELA BAJOREK, także wokalistka i autorka tekstów.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
Po rozmowie około godz.7.20 IZABELA BAJOREK zaśpiewa piosenkę "MUSZYNĄ PACHNĄCA", z własnym tekstem do muzyki MACIEJA NIECIA.
To utwór z płyty Izabeli Bajorek " TAK TO JA", której premiera będzie 5. lipca.
W gminie CZERNICHÓW są dwie Przeginie; Przeginia Narodowa i Przeginia Duchowna.
W niedzielę 28.06. 2026 r. w PRZEGINI NARODOWEJ zakończą się obchody 750. lecia lokacji Przegini Narodowej.
O programie jubileuszu informują; MAŁGORZATA PĘCEK – CZUBA, mieszkanka Przegini Narodowej, przedstawicielka Stowarzyszenia " Nasza Przeginia Narodowa" oraz autorka publikacji "Przeginia Narodowa i Duchowna w echach historii" oraz historyk i archeolog dr WIESŁAW BATOR, Prezes Galicyjskiego Towarzystwa Historycznego, który w maju referatem o lokacji wsi w 1276 r. rozpoczął jubileuszowe obchody.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
A po rozmowie, po godz. 7.05 DOROTA HELBIN zaśpiewa" Balladę o Dwóch Siostrach - Tęczy i Przegini", której autorem (słów i muzyki) jest PAWEŁ MASTEK
Znawca historii Krakowa i uważny analityk galicyjskiej prasy MICHAŁ KOZIOŁ tym razem przypomina wydarzenia sprzed stu dwudziestu lat, z 21 maja 1906 r.
Przy ulicy Szewskiej, w kamienicy nazywanej wówczas Stempaurowską (noszącą dziś numer 24), mieścił się tak zwany "handelek" Kazimierza Wojciechowskiego, czyli lokal gastronomiczny będący połączeniem taniego baru ze sklepem korzennym.
Awantura tam zapoczątkowana spowodowała protesty i zamieszki na Rynku Głównym.
Finałem był proces 23 lipca 1906 r, gdy na ławie oskarżonych zasiadło 14 podsądnych.
Jakie zapadły wyroki?
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
Kościół (Kaplica Przemienienia Pańskiego) znajdujący się w NOWYM SĄCZU przy ulicy Pijarskiej 21 to świątynia o długiej i ciekawej historii.
Niedługo po lokacji miasta przez króla Wacława II Czeskiego (1292), monarcha w roku 1297 przekazał ten teren zakonowi franciszkanów.
Po jego kasacji, przez austriackiego zaborcę cesarza Józefa II w roku 1782, zabudowania pofranciszkańskie wraz z kaplicą zakupiła w roku 1800 gmina ewangelicka.
Ewangelicy zostali sprowadzeni w okolice Nowego Sącza w ramach tak zwanej " kolonizacji józefińskiej".
Dziś parafia Przemienienia Pańskiego Kościoła Ewangelicko - Augsburskiego w Nowym Sączu skupia około 90 wiernych z Sądecczyzny oraz województwa podkarpackiego.
Oprócz działalności duszpasterskiej realizuje wiele projektów kulturalnych i edukacyjnych, w tym comiesięczny cykl "MUZYKA DAWNA W KOŚCIELE EWANGELICKIM" - zauważa ksiądz DARIUSZ SŁAWOMIR CHWASTEK, proboszcz - administrator parafii.
Kaplica niedawno przeszła gruntowną restaurację, a w prace zaangażowany był także zespół artysty plastyka JÓZEFA STANISŁAWA STECA, konserwatora zabytków oraz dzieł sztuki.
Niezwykle cenna jest wysoka na 20 m kopuła kaplicy wzorowana na wawelskiej Kaplicy Zygmuntowskiej.
Uwagę należy zwrócić też na późnorenesansowe epitafium, zmarłego w 1628 r. JANA DOBKA ŁOWCZOWSKIEGO herbu GRYF.
Ciekawa jest również historia wybudowania kaplicy - podkreśla Józef Stanisław Stec.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
Krakowianka MARIA ANNA KOŁAŚ zachęcona przez mieszkańca Prokocimia ANDRZEJA CHYTKOWSKIEGO, który zebrał legendy i przekazy lokalne dotyczące tej niegdyś podkrakowskiej wioski, a dziś dzielnicy Krakowa, napisała i wydała z pomocą Towarzystwa Przyjaciół Prokocimia im. Erazma i Anny Jerzmanowskich, książeczkę "PROKOCIMSKIE OPOWIASTKI".
To 9 opowiastek, w których pojawiają się między innymi wodnik DRWINKA, złośliwy diabełek PROCEK, Zuzia - dziewczynka zbierająca pieniążki dla mamy, ubogiej wdowy i Basia młynarzówna, .. "co chleby szczęścia biednym rozdawała".
Książeczkę zilustrował PATRYK PRZYBYŁA.
Maria Anna Kołaś, która jest wolontariuszką Uniwersyteckiego Szpitala Dziecięcego w Krakowie - Prokocimiu i często czyta bajki dzieciom, w środę 1 lipca od godz. 9.00 przy bramie głównej szpitala będzie rozdawać swoje książeczki z autografem, zachęcając do pomocy chorującym dzieciom.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
