ZAGADKA REGIONALNA (26.07. 2026)
Przed 85. laty, 26 lipca 1941 r. na osobisty rozkaz niemieckiego zbrodniarza Heinricha Himmlera został rozstrzelany profesor zwyczajny geometrii wykreślnej Uniwersytetu Lwowskiego Jana Kazimierza, Kawaler Orderu Orła Białego.
Urodził się w 1882 r. we LWOWIE.
W 1919 r. jako ochotnik wziął udział w walkach polsko - ukraińskich.
Przez rok od grudnia 1919 r. do grudnia 1920 był po raz pierwszy Ministrem Kolei Żelaznych.
Po przewrocie majowym 1926 r, był pięciokrotnie premierem rządów w II RP.
W 1930 r. wycofał się z życia politycznego i powrócił do kariery naukowej, jednak w 1937 r. został powołany na senatora przez Prezydenta IGNACEGO MOŚCICKIEGO.
Proszę podać jego imię i nazwisko.
ADRES INTERNETOWY: regionalne@radiokrakow.pl
do godz. 7.30 dnia 26 .07. 2026 r.
UPOMINKI:
książka Jan Józef Szczepański „DZIENNIK 1990 – 2001”
książka Iwony Lindstedt „PISZĘ TYLKO MUZYKĘ”. KAZIMIERZ SEROCKI
książka Magdaleny Biernackiej i Piotra Czai „ DOROBEK POLSKICH SŁUCHACZY AKADEMII GÓRNICZEJ W LEOBEN”
książka Kacpra Śledzińskiego „POTOP’39. SZLAK BOJOWY WRZEŚNIOWYCH OBROŃCÓW”
książka Krystyny Suchodolskiej – Olchawy „GENA NOWAK (1927 -1981) (Nie) Pokorna wśród artystów.
Ksiądz PIOTR LISOWSKI jest od 2010 r. proboszczem parafii św. Wawrzyńca w NOWYM SĄCZU - BIEGONICACH.
W maju tego roku obchodził jubileusz 35. lecia kapłaństwa.
W tym roku mija 50 lat od śmierci jego ojca, urodzonego 1914 r. w Tymbarku JULIANA LISOWSKIEGO, który był jednym z dziewięciorga dzieci leśniczego Jana Lisowskiego.
Z tej okazji przygotowuje do druku książkę opisującą ciekawy, choć dramatyczny jego życiorys.
W 1939 r. w Stanisławowie dostał się do sowieckiej niewoli i spędził w niej 2 lata. Po układzie Sikorski Majski z 1941 r. trafił do armii gen. Andersa i przemierzył z nią cały szlak bojowy od Persji przez Ziemie Świętą, Włochy ( brał udział w Bitwie o Monte Cassino i Anconę) do Wielkiej Brytanii.
W 1951 r. wyjechał do BUFFALO w Stanach Zjednoczonych i pracował jako hutnik i doker. Dopiero w latach 60. XX w. odważył się przyjechać do PRL- u, gdzie poznał przyszłą żonę i po zawarciu małżeństwa i powrócił z nią do USA.
W Bufallo urodził się PETER LISOWSKI.
Ale po 6. latach małżeństwo Lisowskich powróciło do kraju. Dlaczego? Jakie były powody takiej decyzji?
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
Firma "HORTAR" powstała w 1991 r. i jest najstarszą firmą ogrodniczą w TARNOWIE. Zajmuje się pielęgnacją zieleni miejskiej.
W 2004 r. firma utworzyła Galerię Sztuki Hortar.
Jej współzałożycielką wraz mężem JANUSZEM była TERESA KOPCZYŃSKA, a obecnie właścicielką jest ich córka OLGA KOPCZYŃSKA - DĘBSKA.
Wielką pomoc artystyczną okazał Galerii artysta malarz, dwukrotny rektor krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych prof. STANISŁAW RODZIŃSKI, który właśnie w niej, rok przed śmiercią w 2021 r. zorganizował wystawę jubileuszową na swe 80. urodziny.
Godnym uwagi jest cykl obrazów zatytułowany "DEKALOG", a każde przykazanie zobrazowało 10. wybitnych polskich artystów.
Cykl ten pokazywany był w różnych miejscach w Polsce.
Obecnie do końca sierpnia w Galerii Hortar można oglądać wystawę prac zmarłego w 2020 r. tarnowskiego artysty i pedagoga Mariana Kołodziejczyka pod tytułem "MARIAN KOŁODZIEJCZYK. TARNÓW I OKOLICE"
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
STANISŁAW MOLIK od 2015 r. jest sołtysem liczącej ponad 700 mieszkańców wsi SIEDLEC w gminie KRZESZOWICE.
Gdy w 2017 r. powstało Stowarzyszenie Miłośników Siedlca i Dolinek Krakowskich został jego prezesem.
Już wtedy w statucie przewidziano działalność wydawniczą.
W 2025 r. wydano pierwszą partię książki "DZIEJE SIEDLCA KOŁO KRZESZOWIC", w tym roku dodrukowano kolejną, a i tak wiadomo, że to nie koniec, bo zainteresowanie tym projektem jest wyjątkowo duże.
Redakcji książki podjął się historyk sztuki dr ADAM ORGANISTY z Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie, także autor rozdziału ; W "Dziwnym ogrodzie". Artyści oraz dzieła sztuki w Siedlcu.
Tytuł nawiązuje do obrazu Józefa Mehoffera, który powstał w 1902 r. właśnie w Siedlcu.
Zresztą mieszkali tam i bywali też inni wybitni artyści opisani w książce.
Jeden z rozdziałów ma tytuł "Obecność Sióstr Zgromadzenia Najświętszej Duszy Chrystusa Pana w Siedlcu". Jego autorką jest archiwistka s. Agata Jadwiga Bartyzel.
W Kaplicy Zgromadzenia czczony jest obraz Najświętszej Duszy Chrystusa Pana (urzędowo zwany wizerunkiem Pana Jezusa Promieniującego) autorstwa Adolfa Hyły namalowany według wizji, jaką miała w 1919 r. matka Paula Zofia Tajber.
Jest w tej publikacji oczywiście opisana historia Siedlca (autor Artur Karpacz) oraz jego przyroda i budowa geologiczna (autorzy Katarzyna Śnigórska i Piotr Dmytrowski), jest rozdział o nazwiskach mieszkańców (autorka Ewa Piątkowska) oraz rozdział gromadzący wspomnienia mieszkańców Siedlca, wiersze i przepisy kulinarne,
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
OLKUSZ jest coraz bardziej atrakcyjnym miejscem na wakacyjnej turystycznej mapie Polski.
Turyści zwiedzający olkuską starówkę powinni zwrócić uwagę na "Srebrny Szlak Gwarków Olkuskich"
Figury gwarków są dziełem JANA SIUTY - rzeźbiarza, malarza i filozofa, absolwenta krakowskiej ASP.
Szlakiem Gwarków poprowadzona jest również ścieżka edukacyjno - historyczna wzbogacona w aplikację, co dodatkowo zachęca do spaceru, odgadywania zagadek i odnalezienia figurek zakapturzonych postaci - podkreśla historyk i regionalista JACEK SYPIEŃ.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
SIENNA!
Są w Małopolsce dwie wsie o takiej nazwie.
Jedna w powiecie nowosądeckim w gminie GRÓDEK NAD DUNAJCEM, a druga w powiecie żywieckim w gminie LIPOWA.
W tej drugiej urodził się ojciec historyka i regionalisty żywieckiego ZDZISŁAWA DZIKOWSKIEGO, który tam ukończył szkołę podstawową.
Z okazji przypadającego w 2008 r. jubileuszu czterechsetlecia SIENNEJ przygotował wraz z Janem Gąsiorkiem liczącą ponad 350 stron monografię wsi pod tytułem " Z DZIEJÓW SIENNEJ 1608 - 2008"
Wyjaśnia między innymi okoliczności założenia wsi, genezę nazwy i historię powstania szkoły.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
Rok 2017 obchodzony był jako rok Tadeusza Kościuszki. Kto dziś o tym pamięta!
U nas prof. RYSZARD TADEUSIEWICZ z Akademii Górniczo - Hutniczej przypomina życiorys Naczelnika Tadeusza Kościuszki, jego zasługi dla Polski i Stanów Zjednoczonych.
Dowiedzą się Państwo czym różnią się polskie pomniki Kościuszki od tych postawionych mu za Oceanem.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
