ZAGADKA HISTORYCZNA (26.06)
Przed 727 laty, 26 czerwca 1295 r. odbyła się koronacja króla Polski. Była to pierwsza koronacja władcy polskiego po 219 latach (w 1076 r. koronę otrzymał Bolesław Śmiały).
Koronowanym był książe wielkopolski, a w latach 1290 - 1291 także książe krakowski.
Opuszczając w 1291 r. Wawel zabrał ze sobą insygnia koronacyjne przechowywane w skarbcu katedralnym od czasów Bolesława Śmiałego.
W 1295 r. koronacji dokonał arcybiskup JAKUB ŚWINKA (ur. ? - zm. 1314).
Władca ten po raz pierwszy użył ukoronowanego orła jako godła państwa, na rewersie swej pieczęci majestatycznej z roku 1295.
Od tego czasu orzeł w koronie zaczął być używany jako oficjalny herb całego państwa polskiego.
Proszę podać imię koronowanego króla oraz miejsce koronacji.
ADRES INTERNETOWY: regionalne@radiokrakow.pl
do godz. 7.30 dnia 26.06.2022 r.
UPOMINKI:
płyta CD "WRACAJĄ SŁOWA I DŹWIĘKI" wydana z okazji 95 lat RADIA KRAKÓW.
tomik poezji Ireny Kaczmarczyk " W WITRAŻU PAJĘCZYNY"
2 płyty CD "TEOLOGIA HUMORU według księdza Józefa Tischnera"
album "HYRNI". Z dziejów zespołów góralskich w uczelniach Krakowa".
O wodach mineralnych w Beskidzie Sądeckim wspominał już Jan Długosz, ale dopiero wiek XIX przyniósł modę na krajowe uzdrowiska w Galicji.
Pierwsza pijalnia wód mineralnych powstała w KRYNICY w roku 1808.
Kuracjusze odbywali do niej spacery, a zbudowana była w stylu chińskim i od 1863 r. mieściła się w dzisiejszym Parku Słotwińskim.
Arystokracji zbytnio nie smakowały wody lecznicze, więc zalecano ich picie z dodatkiem mleka lub wina.
Opisy dziewiętnastowiecznej Krynicy znajdziemy w powieściach JÓZEFA IGNACEGO KRASZEWSKIEGO (1812 - 1887).
Później zaczęto eksploatację źródeł w MUSZYNIE.
Warto odnotować, że przy źródle "GRUNWALD" wodę, w krakowskich strojach, podawały dziewczynki z ubogich rodzin.
Przedwojenny zdrój "ELEKTRA" zaczerpnął nazwę od sąsiedztwa miejskiej elektrowni.
Po II wojnie światowej zmieniono nazwę na "ANNA", w uznaniu za wieloletnią opiekę nad źródłami w Muszynie i dla uczczenia zasług dr ANNY JAROCKIEJ- kierowniczki Laboratorium Balneochemicznego „BalneoProjekt Warszawa”.
To ujęcie wody leczniczej znajduje się na rzeką Muszynką niedaleko przystanku kolejowego MUSZYNA - ZDRÓJ.
A na co pomagały wody mineralne Doliny Popradu, na jakie dolegliwości przepisywali je kuracjuszom uzdrowiskowi lekarze?
Wyjaśnia historyk BARBARA RUCKA z Muzeum Regionalnego Państwa Muszyńskiego.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
JÓZEF LIS urodził się w TARNOWIE w 1944 r. przy ulicy Zamkowej, gdzie mieszkali jego rodzice i dziadkowie.
Ze swego rodzinnego miasta wyjeżdżał tylko do wojska w WAŁCZU i na kurs oficerski do KALISZA.
Zawsze interesowała go historia Tarnowa, a zwłaszcza tej części miasta gdzie kiedyś mieszkał i mieszka obecnie.
Gdy pracował w tarnowskim sądzie, w jego archiwum znalazł dokumenty opisujące początki budowy gmachu sądu i przyległego więzienia.
Budowę rozpoczęli jeszcze Austriacy w 1913 r. na podmokłym, bagnistym terenie.
A jaki znaleźli sposób, by go osuszyć?
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
EMIL HABDANK DUNIKOWSKI urodził się w BRZEŻANACH koło Tarnopola w 1855 r.
Był geologiem i podróżnikiem, od 1888 r. profesorem Uniwersytetu we LWOWIE.
Jako wybitny znawca geologii nafty, prowadził poszukiwania złóż ropy naftowej w Bieszczadach, prowadził też badania geologiczne w Turcji, Tunezji i Algierii.
Na ropie naftowej zarobił wielkie pieniądze zostając prawdziwym milionerem.
W 1906 r. wyjechał do Meksyku i Stanów Zjednoczonych.
Podczas podróży po USA zajmował się nie tylko badaniami geologicznymi, ale też etnografią plemion indiańskich.
Wyniki badań ogłosił w wielu publikacjach książkowych, m.in. „Meksyk i szkice z podróży po Ameryce” i „Od Atlantyku poza Góry Skaliste".
W 1910 r. badał pasma górskie okalające wybrzeże Morza Japońskiego.
EMIL HABDANK DUNIKOWSKI zmarł w 1924 r. we Lwowie i spoczął na Cmentarzu Łyczakowskim.
Jego życiorys i naukowe dokonania przypomina prof. STEFAN WITOLD ALEXANDROWICZ.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
SIKORZYCE to wieś leżąca nad Dunajcem, w gminie WIETRZYCHOWICE w powiecie tarnowskim.
Tam od 5 lat gospodarstwo rolne prowadzi MARCIN CURYŁO.
Przejął je po rodzicach i uprawia pszenicę, kukurydzę i soję.
Ten rok jest ciężki, bo nie tylko inflacja winduje ceny, ale i pogoda nie sprzyja uprawom. Susza coraz bardziej zagraża plonom.
Gospodarstwo Marcina Curyły odwiedziłem wraz z ROBERTEM RYBAKIEM - kierownikiem Placówki Terenowej w TARNOWIE Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS) oraz pracownikiem Placówki WOJCIECHEM MRUKIEM.
Przed laty rolnik uległ wypadkowi, ale od tej pory rygorystycznie przestrzega zasad bezpiecznej pracy w specyficznym zakładzie produkcyjnym, jakim jest gospodarstwo rolne.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
Muzyk MICHAŁ MĄCZKA, absolwent krakowskiej Akademii Muzycznej w klasie altówki, jest Kierownikiem Działu Kultury w Olkuskim Domu Kultury.
Od pół roku pracuje z młodzieżą, która po ukończeniu szkoły muzycznej I stopnia nie zdecydowała się na kontynuację edukacji w szkole stopnia wyższego, ale nie chce utracić kontaktu z muzyką, chce nadal występować.
Utworzony z inicjatywy Burmistrza Miasta i Gminy Olkusz Zespół Wokalno - Instrumentalny Olkuskiego Domu Kultury jest na tyle młody, że nie ma jeszcze nazwy własnej.
Składa się z 3 podsekcji: big-bandu (opiekun KAMIL GUMIELA), kwartetu smyczkowego i zespołu wokalnego (opiekun Dorota Stachowicz – Mączka).
Zadebiutował w czerwcu podczas " ŚWIĘTA SREBRA - DNI OLKUSZA" 4 czerwca.
A jakie są plany pracy w przyszłym roku szkolnym?
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
Tę wystawę będzie można oglądać w lipcu w Galerii " U JAKSY" w MIECHOWIE.
Wernisaż odbędzie się w piątek 1 lipca o godz. 18.30.
Tym razem prace malarskie zaprezentuje KRYSTYNA OLCHAWA, która przez 33 lata kierowała tą miechowską galerią.
Teraz jest na emeryturze, ale nadal pracuje twórczo.
Wystawie nadała tytuł "DŹWIĘKI NATURY" Dlaczego?
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
