ZAGADKA HISTORYCZNA (23.11)
W średniowieczu wieś w Ziemi Sandomierskiej, dziś w gminie DWIKOZY w województwie świętokrzyskim.
Około 1379 r. urodził się tam rycerz ZAWISZA CZARNY, który poległ w walce z Turkami w 1428 r. pod leżącym dziś na terenie Serbii GOLUBACEM (Gołąbcem).
Szkoła podstawowa w tej miejscowości nosi dziś imię Zawiszy Czarnego.
W 2010 r. w 600. rocznicę Bitwy pod Grunwaldem odsłonięto tam, mierzący dwa i pół metra, jego pomnik, a w Domu Kultury otwarto Izbę Pamięci poświęconą Zawiszy Czarnemu.
W tej wsi w 1867 r. urodził się generał broni Wojska Polskiego JÓZEF DOWBÓR - MUŚNICKI (zm. 1937), w latach 1918 - 1919 naczelny dowódca Sił Zbrojnych Polskich w zaborze pruskim.
Proszę podać nazwę tej wsi.
ADRES INTERNETOWY: regionalne@radiokrakow.pl
do godz. 7.30 dnia 23.11. 2025 r.
UPOMINKI - KSIĄŻKI KRAKOWSKICH AUTORÓW
Sławomir Mrożek "BALTAZAR"
Sławomir Shuty "HISTORIE O LUDZIACH Z WOLNEGO WYBIEGU"
Witold Gadowski "LOKAL DLA AWANTURNYCH"
Jerzy ILLG " ULICE SAN FRANCISKO. Śladami Sokoła maltańskiego"
Wit Szostak " ZAGRODA ZĘBÓW”
Dr hab. MAREK PIENIĄŻEK jest profesorem krakowskiego Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej, w Katedrze Dydaktyki i Literatury Języka Polskiego.
Na tej uczelni działa Centrum Badań nad Kulturą i Edukacją Regionalną, którego jest dyrektorem.
Marek Pieniążek wydał kilka tomików poetyckich: Zasypiam w twoich oczach (1994), Sen nas owiewa (1995), Dajcie mi ciszę (1998). Opracował wznowienia przedwojennych powieści Jana Waśniewskiego: Ognie w pirytach (2008), Po dniówce (2009).
Od 15 lat opiekuje się Klubem Literackim działającym przy Miejskim Ośrodku Kultury w Olkuszu.
Z Olkuszem związany jest rodzinnie i sentymentalnie. Mieszka zresztą w pobliskim WITERADOWIE.
Jest redaktorem książek pisarzy i poetów Olkusza.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
WŁADYSŁAW STEBLIK (zm. 1971) urodził się w TRESNEJ koło Żywca w 1898 r.
Szkołę powszechną ukończył w Żywcu, a do gimnazjum uczęszczał w Krakowie.
Naukę przerwało powołanie w 1916 r. do austro-węgierskiej armii.
Już 1 listopada 1918 r. wstąpił do organizującego się Wojska Polskiego i wtedy rozpoczęła się jego służba dla Polski, początek kariery zawodowego wojskowego.
W 1925 r. był już referentem w Sztabie Generalnym, a w 1932 r. objął stanowisko attaché wojskowego i lotniczego przy Ambasadzie RP w Berlinie.
W 1939 r. otrzymał przydział mobilizacyjny do Oddziału II Sztabu Armii Kraków.
We wrześniu dostał się do niemieckiej niewoli po bitwie pod TOMASZOWEM LUBELSKIM.
Jakiem były jego dalsze losy wyjaśnia historyk i regionalista żywiecki ZDZISŁAW DZIKOWSKI, który jak uczeń szkoły średniej w 1970 r. przeprowadził wywiad historyczny z mocno już schorowanym podpułkownikiem Władysławem Steblikiem.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
Urodzony w 1945 r. w Proszowicach historyk i regionalista HENRYK POMYKALSKI otrzymał niedawno honorowy tytuł Ambasadora Królewskiego Miasta Proszowice za wieloletnie działania na rzecz zachowania dziedzictwa historycznego, pozytywnego postrzegania miasta, publikację książek i artykułów oraz bezinteresowną promocję Proszowic.
Jest autorem książek "Z dziejów Słomnik do końca XVI wieku", "Nowe Brzesko w XIX wieku", "Historia proszowskich ulic", "Ziemia proszowska" oraz "Proszowice w XIX wieku".
Teraz ukazała się najnowsza, której promocja odbędzie się w niedzielę 23.11. 2025 r. o godz.16.00 w Centrum Kultury I Wypoczynku w Proszowicach.
Jej tytuł to: "MIASTA POWIATU MIECHOWSKIEGO W LATACH 1815 - 1869 (Studium z dziejów gospodarczo - społecznych)"
Posłuchaj autora tej publikacji!
Posłuchaj wypowiedzi
„KORZENIE I INSPIRACJE” - to album, płyta CD, która wydawniczą premierę miała 14 listopada 2025 r.
Jest prezentacją talentu młodej skrzypaczki KATARZYNY LASSAK, doktorantki Akademii Muzycznej im. Fryderyka Chopina w Warszawie, wywodzącej się z zakopiańskiej rodziny o kilkupokoleniowych tradycjach.
Album łączy świat muzyki klasycznej z autentyczną tradycją podhalańską.
W centrum nagrania znajduje się II Koncert skrzypcowy "Góralski" Jana Adama Maklakiewicza – dzieło zainspirowane bezpośrednio folklorem Skalnego Podhala, z którym kompozytor zetknął się osobiście w 1952 roku podczas konkursu kapel góralskich w Zakopanem.
Prezentowane nagranie jest światową premierą fonograficzną tego koncertu.
Wirtuozowską partię solową wykonuje Katarzyna Lassak – skrzypaczka wykształcona akademicko, a zarazem prymistka wielopokoleniowej Muzyki Rodziny Lassaków „Heliosów” z Zakopanego.
To właśnie jej muzyczna „dwujęzyczność” – umiejętność poruszania się zarówno w świecie muzyki klasycznej, jak i tradycyjnej – nadaje interpretacji koncertu wyjątkową autentyczność i głębię.
Drugą część albumu wypełniają nagrania tradycyjnych „nut” góralskich – od marszów, przez nuty uozwodne, wierchowe, po zbójnickie – wykonywane przez Muzykę Rodziny Lassaków w tradycyjnym czteroosobowym składzie.
Unikatowe brzmienia piszczałek, złóbcoków, dzwonków pasterskich oraz archiwalne nagrania dziadka i pradziadka artystki stanowią żywe źródło inspiracji, które odbija się echem w kompozycji Maklakiewicza.
Album, nagrany z Orkiestrą Polskiego Radia w Warszawie pod batutą Pawła Kapuły to hołd złożony polskiej tradycji ludowej i twórczości Maklakiewicza, ale także osobista opowieść Katarzyny Lassak o tożsamości, dziedzictwie i muzycznej pasji przekazywanej z pokolenia na pokolenie.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
DAWID RYMANOWSKI - mieszkaniec KOSZYC WIELKICH jeszcze będąc uczniem Zespołu Szkół Ekonomiczno - Gastronomicznych w Tarnowie odkrył w sobie pasję do wypiekania pierników i ręcznego ich zdobienia.
Obecnie młody cukiernik zdobywa liczne nagrody branżowe, ale zawsze mile wspomina tę pierwszą z 2022 r., która otworzyła mu drogę do artystycznej, rzemieślniczej kariery.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
