ZAGADKA REGIONALNA (19.11)
HOŁDOWIEC (dawniej Chałdowiec) - to mała wieś sołecka w gminie KAZIMIERZA WIELKA licząca około 170 mieszkańców.
W Hołdowcu w 1883 r. urodził się lotnik, instruktor, jeden z pierwszych pilotów - akrobatów polskich.
Po 1910 r. we Francji , gdzie przebywał, zainteresował się lotnictwem i zaczął uczestniczyć w pokazach i mityngach lotniczych, budząc uznanie widzów ewolucjami w powietrzu. Zdobywał wiele cennych nagród.
Następnie przeniósł się do Rosji, do Moskwy, skąd powrócił do odrodzonej Polski na początku roku 1919.
Podjął pracę jako szef pilotów-instruktorów w szkole lotniczej w ŁAWICY pod Poznaniem.
Tam szkolił między innymi pisarza i pilota JANUSZA MEISSNERA (1901 -1978).
W 1921 r. w LUBLINIE podjął pracę jako główny pilot oblatywacz wytwórni, która rozpoczęła licencyjną produkcję samolotów Ansaldo.
21 lipca 1921 r. w czasie oblotu pierwszego myśliwca ANSALDO A-1 BALILLA podczas akrobacji na małej wysokości zawadził o ziemię i uderzył w nią, ginąc na miejscu.
Został pochowany na Cmentarzu Powązkowskim w Warszawie.
Co ciekawe pilot ten latał zawsze ze swoim kotem.
Kot był z nim również w czasie wypadku 8 maja 1914 roku i przeżył. Zginął wtedy mechanik pokładowy.
Proszę podać imię i nazwisko tego pilota, zapomnianego syna ziemi kazimierskiej.
ADRES INTERNETOWY: regionalne@radiokrakow.pl
do godz. 7.30. dnia 19.11. 2023 r.
UPOMINKI:
książka " PAMIĘTNIK LALI MAJEWSKIEJ. 1929 - 1933" (o olkuskiej poetce, zmarłej w 2004 r.)
książka "ANI ZA CAŁY ŚWIAT. Historia małżeństwa Mików".
książka Kazimierza Dziubka " DZIEJE OCHOTNICZEJ STRAŻY POŻARNEJ W ŁĘKACH 1893 -2023
nr 37 "ALMANACHU ŁĄCKIEGO"
książka Leona Głowackiego "KOŚCIÓŁ POD WEZWANIEM ŚWIĘTYCH APOSTOŁÓW PIOTRA I PAWŁA W BODZANOWIE"
11 listopada Polacy uroczyście obchodzą Narodowe Święto Niepodległości, a mieszkańcy Wspólnoty Narodów oraz Francji DZIEŃ PAMIĘCI, na cześć poległych w wojnach żołnierzy.
11 listopada, w ten dzień o godzinie 11.00, cześć poległym oddawana jest w formie dwóch minut ciszy. Każdy z obywateli, o ile ma sposobność, przystaje na tę chwilę.
Święto upamiętnia podpisanie 11 listopada (o godzinie 11.00) rozejmu kończącego I wojnę światową.
W tym roku krakowskie uroczystości Dnia Pamięci Poległych Żołnierzy Wspólnoty Brytyjskiej odbyły się w piątek 10.11. na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie w Kwaterze Wspólnoty Brytyjskiej.
Świąteczny, brytyjski akcent miała także uroczystość, która odbyła się 10.11.2023 r. w tuchowskim Ratuszu, w Urzędzie Miasta TUCHOWA.
Tam przedstawiciele Ambasady Brytyjskiej w Warszawie wręczyli mieszkance Tuchowa HELENIE MORAJDZIE, z domu Więcek, list uznaniowy.
To dowód pamięci o jej rodzicach JANIE (zmarł w 1961 r.) i MARIANNIE (zmarła w 1971 r.) WIĘCKACH, którzy w czasie II wojny światowej, w stodole swego gospodarstwa we wsi MESZNA OPACKA koło Tuchowa, przez trzy miesiące ukrywali dwóch lotników RAF-u: Kanadyjczyka ROBERTA PETERSONA i Anglika ALANA JOLLY.
Ocaleli oni z katastrofy samolotu Halifax 162 P, który leciał z pomocą dla Powstania Warszawskiego i w nocy z 4/5 sierpnia 1944. r został zestrzelony w okolicy wsi NIECEW oraz WOJNAROWA w gminie Korzenna w powiecie nowosądeckim.
Do uhonorowania mieszkanki Tuchowa Heleny Morajdy z domu Więcek ( w 1944 r. dziewięcioletniej dziewczynki) przyczyniła się córka jednego z lotników, który zginął wraz z dwoma innymi członkami załogi w tej katastrofie.
Mieszkająca dziś w Kalifornii w miasteczku Culver City ROSEMARY EADMEADS miała trzy miesiące, gdy jej ojciec sierżant JOHN RAE - tylny strzelec, zginął nad Polską.
Mimo, że nie znała swego ojca, w wieku dojrzałym podjęła się misji odszukania i uhonorowania osób, które pomagały ocalić przyjaciół jej ojca, lotników ocalałych z katastrofy..
Pomógł jej w tym mieszkaniec Krakowa JANUSZ OSTRĘGA, którego ojciec EMIL w czasie II wojny światowej był żołnierzem 1. batalionu partyzanckiego 16. pułku piechoty Armii Krajowej, batalionu o kryptonimie "BARBARA", który działał na Pogórzu Ciężkowickim.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
Honorowy Obywatel Miasta Mogilna STANISŁAW KASZYŃSKI urodził się w 1935 r. w CIECHRZU koło Strzelna na Kujawach.
Jest od 64 lat dziennikarzem, kulturoznawcą, publicystą, autorem książek i podróżnikiem.
W 1969 r. zamieszkał w Krakowie, a obecnie jego domem stała się wieś WĘGLÓWKA w gminie Wiśniowa.
W swej pracy przez wiele dekad łączył zamiłowanie do Kujaw i Małopolski.
Jedna z jego książek " Z MOGILNA DO PARYŻA" poświęcona była dziewiętnastowiecznemu malarzowi WŁADYSŁAWOWI CIESIELSKIEMU (1845 -1901) urodzonemu w Mogilnie, a po powstaniu styczniowym działaczowi paryskiej emigracji.
Publikacja ta przypomniała życie i twórczość zapomnianego artysty, przyjaciela Jacka Malczewskiego.
Stanisław Kaszyński, absolwent Uniwersytetu Jagiellońskiego, organizator Mogileńskiego Towarzystwa Kultury i "Krakowskich Prezentacji" na Kujawach, wydał właśnie nową, licząca prawie 500 stron, książkę "MINIATURY WSPOMNIEŃ".
Powstawała przez kilka lat, a w jej przygotowaniu nieocenioną pomoc organizacyjną i redakcyjną autor otrzymał od MAŁGORZATY FIMIAK.
Książka opatrzona jest recenzją prof. Jana Miodka.
A jakie treści znajdzie czytelnik w " Miniaturach wspomnień" Stanisława Kaszyńskiego"?
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
W czwartek 23.11. 2023 o godz. 16.30 w Gminnej Bibliotece Publicznej w WIŚNIOWEJ odbędzie się promocja książki Stanisława Kaszyńskiego " MINIATURY WSPOMNIEŃ", a dzień wcześniej w środę 22.11. 2023 r. o godz. 17.00. autor spotka się ze swymi przyjaciółmi przy okazji prezentacji książki w Centrum Obywatelskim w Krakowie przy ul. Reymonta 20.
JOLANTA STELMACH mieszka w DĄBROWIE TARNOWSKIEJ i jest nauczycielką języka polskiego w Zespole Szkół im. Krzysztofa Kamila Baczyńskiego.
Jej zainteresowania i działalność dotyczy także historii judaizmu, szczególnie zaś Holocaustu.
Ukończyła podyplomowe studia o Holocauście na krakowskiej Akademii Pedagogicznej i w Muzeum "Auschwitz – Birkenau".
A zainteresowania pojawiły się jeszcze w dzieciństwie, kiedy to ją i jej rówieśników intrygowała potężna, popadająca w ruinę dąbrowska synagoga.
Dziś pięknie odrestaurowana stała się OŚRODKIEM SPOTKANIA KULTUR.
Miejsce to pokazuje grupom młodzieży żydowskiej, nie tylko z Izraela, które odwiedzają Polskę w ramach międzynarodowych projektów.
W 2001 r. Jolanta Stelmach po raz pierwszy wyjechała do Izraela, gdzie poszerzała swoją wiedzę w jerozolimskim Instytucie YAD VASHEM.
Do dąbrowskiej synagogi przywiozła miedzy innymi "jad" (hebr. ręka) – wskaźnik liturgiczny, pałeczkę z zakończeniem w kształcie dłoni, używaną podczas czytania Tory.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
Krakowianka BARBARA ANNA OSTAFIN pochodzi z rodziny o muzycznych tradycjach.
Dziadek był lutnikiem, ojciec śpiewakiem, a ona jest absolwentką krakowskiego Konserwatorium im. Witolda Lutosławskiego i autorką pierwszej monografii krakowskiego kompozytora FRANCISZKA MIRECKIEGO (1791 – 1862).
Dziś ta postać jest mało znana, a był czas, gdy jego nazwisko cieszyło się estymą i było znane w europejskich kręgach muzycznych.
Tam też w wielu archiwach znaleźć można zapomniane kompozycje tego utalentowanego Polaka.
W 2022 r. w 160. rocznicę śmierci Franciszka Mireckiego ukazała się jego monografia autorstwa Barbary A. Ostafin zatytułowana " Z KRAKOWA DO LA SCALI".
Publikacja ta przyczyni się do przypomnienia jego dokonań artystycznych i organizatorskich.
Franciszek Mirecki był dyrektorem Opery Włoskiej w Lizbonie i pierwszym polskim kompozytorem, którego operę "Cornelio Bentivoglio" wystawiono w mediolańskiej La Scali w 1844 roku. - podkreśla Barbara A. Ostafin.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
W środę 22.11. 2023 o godz. 18.00 w Klubie Dziennikarzy „POD GRUSZKĄ” w Krakowie przy ul. Szczepańskiej 1 rozpocznie się spotkanie
z Barbarą A. Ostafin, autorką monografii F. Mireckiego.
JAKUBKOWICE - to historyczna nazwa wsi ŁOSOSINA DOLNA.
Nie ma jej już na mapie, ale nawiązuje do niej łososiński Zespół Regionalny "JAKUBKOWIANIE", który został założony w 1996 r. Kierownikiem i choreografem zespołu jest obecnie SŁAWOMIR BRYNIAK.
To wielopokoleniowy zespół rodzinny, w którym działają i małżeństwa i rodzeństwa.
Pan Sławomir wspólnie ze swoją żoną ELŻBIETĄ prowadzą "Jakubkowian".
Ba, nawet wójt Gminy Łososina Dolna ANDRZEJ ROMANEK jest czynnym członkiem zespołu.
Zespół prezentuje folklor Lachów Sądeckich i ostatnio wydał piątą płytę "MELODIE ZNANE I LUBIANE".
W jaki sposób powstaje repertuar "Jakubkowian"?
Jakim zainteresowaniem cieszy się pielęgnowanie rodzimego folkloru? - wyjaśniają MONIKA SOWA, dyrektor Centrum Kultury i Promocji Gminy Łososina Dolna oraz SŁAWOMIR BRYNIAK - szef "Jakubkowian" i wiceprezes Stowarzyszenia Lachów Sądeckich.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
Zespół Regionalny „ JAKUBKOWIANIE” wystąpi ponownie w Radiu Kraków w niedzielę 26.11. i rozpocznie o godz. 5.50 audycję „Pejzaże regionalne”.
