Wtorek, 27 paź 2 °C Jakość powietrza: Dobra Na antenie
Menu dostępności (CTRL+U)
Zmień kontrast
Podświetl linki
Zatrzymaj animacje
Powiększ tekst
Szerokość tekstu
Wysokość linii
Resetuj ustawienia

"Pejzaże regionalne" Audycja z dn. 11.05. 2025 r.

"Pejzaże regionalne" Audycja z dn. 11.05. 2025 r.
(fot. Mariusz Paździora/Wikipedia)

ZAGADKA REGIONALNA (11.05)

Wieś w gminie ZEMBRZYCE w powiecie SUCHA BESKIDZKA.

Powstała w wieku XIV, a w wieku XVI jej posiadaczem był JAN PRZYPKOWSKI.

Na początku XVII w. drogą kupna przeszła w ręce Komorowskich i należała do każdorazowych posiadaczy ziem suskich.

Na przełomie XIX i XX w. nastąpiła emigracja części mieszkańców do Ameryki.

Jesienią 1939 r. wieś została włączona do III Rzeszy.

W lipcu roku 1943 Niemcy dokonali deportacji mieszkańców do obozów pracy przymusowej w Rzeszy, a na ich miejsce sprowadzono osadników niemieckich.

Kościół parafialny pod wezwaniem św. Jana Kantego został wzniesiony w latach 1878 - 1882, w stylu neoromańskim.

(fot. Archiwum Gminy Zembrzyce)

Obecnie wewnątrz znajduje się wielka płaskorzeźba "Zdjęcie z Krzyża" autorstwa krakowskiego rzeźbiarza ALOJZEGO BUNSCHA (1859 - 1916), ojca pisarza Karola Bunscha.

(fot. ze zbiorów Franciszka Buncha/Wikipedia)

22 lutego 1959 r. w tej wsi przebywał biskup KAROL WOJTYŁA, który poświęcił polichromię i witraże w kościele.

Proszę podać nazwę tej wsi.

ADRES INTERNETOWY: regionalne@radiokrakow.pl

                                             do godz. 7.30 dnia 11.05. 2025 r.

UPOMINKI:

tom "POEZJE WYBRANE 1970 - 2010" Czesława Dźwigaja

książka " MUZEUM LOTNICTWA POLSKIEGO W KRAKOWIE. 60 LAT TRADYCJI"

2 książki Marcina Urbana " FELIETONY ŻYCIEM PISANE".

książka Elżbiety i Andrzeja Lisowskich "OGIEŃ I MONSUN. INDOCHINY Z BLISKA"

Znawca historii Krakowa MICHAŁ KOZIOŁ opowiada jak spędził dzień swoich imienin w 1925 r. prezydent II Rzeczpospolitej STANISŁAW WOJECIECHOWSKI (1869 – 1953).

S.Wojciechowski - prezydent II RP od 20.12. 1922 r. do 15.05. 1926 r. (fot. Ilustrowany Kurier Codzienny/Wikipedia)

8 maja 1925 r., w dniu św. Stanisława, głowa państwa polskiego złożyła jednodniową wizytę w KRAKOWIE.

Jednym z powodów odwiedzin był udział w uroczystościach poświęcenia sztandaru 5 Pułku Saperów, który stacjonował pod Kopcem Kościuszki.

Odznaka 5 Pułku Saperów ( fot. Saper55/Wikpedia)

Jak Kraków przygotował się do tej wizyty, kto witał prezydenta i jak przebiegały uroczystości?

Posłuchaj!

Posłuchaj wypowiedzi

Polska i kraje sąsiednie, wydanie nowe, Wytwórnia Kartograficzna Fr. Karpowicz, Skala 1:1.500.000 Warszawa 1934; (fot. Wikipedia)

Na wydanie czeka II tom JAWORZNICKIEGO SŁOWNIKA BIOGRAFICZNEGO.

S. Gałyński (1919)

W nim znajdzie się biogram STEFANA GAŁYŃSKIEGO (1896 - 1970), którego autorką jest historyk i regionalistka MARIA LEŚ - RUNICKA, redaktor prowadząca Słownika.

Stefan Gałyński był synem galicyjskiego urzędnika celnego i urodził się w 1896 r. w SZCZAKOWEJ, kiedy to ojciec pełnił służbę w tamtejszym granicznym oddziale celnym (karierę zakończył już w niepodległej Polsce jako naczelnik Urzędu Celnego w KUTACH na granicy z Rumunią).

Rodzina Gałyńskich mieszkała w Szczakowej tylko przez kilka pierwszych lat życia Stefana.

Stefan kształcił się we Lwowie, jako ochotnik wstąpił do Legionów Piłsudskiego, a po zakończeniu I wojny pozostał w Wojsku Polskim.

Wybrał karierę w wojskowym wymiarze sprawiedliwości.

Był majorem - prokuratorem i sędzią śledczym w Wojskowym Sądzie Okręgowym Nr I w Warszawie.

W sierpniu 1931 r. został przeniesiony do gabinetu Ministra Spraw Wojskowych, był kierownikiem Wydziału Ogólnego.

Na tym stanowisku pracował do września 1939 r. w stopniu podpułkownika korpusu sądowego.

Witkacy, portret majora S. Gałyńskiego

A jak potoczyły się jego losy po wybuchu II wojny światowej?

Posłuchaj!

Posłuchaj wypowiedzi

Grób Marii i Stefana Gałyńskich na Cmentarzu South Ealing w Londynie (fot. Nomen Nescio14/Wikipedia)
Kaplica przy zakladzie leczniczym w Ojcowie. Nakład Księgarni G. Goldwassera Kielce ok.1903r. (fot. ze zbiorów M.Piotrowskiego)

Olkuszanin MAREK PIOTROWSKI jest znanym kolekcjonerem pocztówek.

Tych sprzed II wojny światowej, z widokami swego miasta ma ponad 120, a dokumentujących historię ziemi olkuskiej ponad 500.

Nakład i fotogr. St. Saneckiego w Kielcach, przed 1905r. (ze zbiorów Marka Piotrowskiego)

W audycji z 13.04. 2025 r. opowiadał o widokach dawnego olkuskiego Rynku.

Teraz prezentuje ciekawe pocztówki z ziemi olkuskiej

OJCÓW SMARDZOWICE. Starożytny kościół z przed 800 lat. Nowy kościół. Nakł. Edwarda Chmielewskiego w Ojcowie ok.1930r. (ze zbiorów Marka Piotrowskiego)

Posłuchaj!

Posłuchaj wypowiedzi

Rękodzielniczka KAROLINA KOMPERDA jest mieszkanką GLICZAROWA GÓRNEGO w gminie Biały Dunajec.

Już w szkole przejawiała zdolności malarskie, a teraz od dekady, pożytkuje je przy malowaniu gorsetów.

(fot. Bogumiła Kułach)

Jak maluje i jakie wzory są modne? 

Posłuchaj!

Posłuchaj wypowiedzi

Historyk BARBARA RUCKA, pracownik Muzeum Regionalnego Państwa Muszyńskiego, przypomina historię chust noszonych ongiś przez mieszczki muszyńskie.

(fot. ze zbiorów Muzeum Regionalnego Państwa Muszyńskiego)

Były to olbrzymie, rudozielone chusty, dające ciepłotę kożucha, nazywane "tybetkami" (bo ponoć przywędrowały z Tybetu), albo  "kazimierówkami", gdyż sprzedawano je między innymi w Kazimierzu nad Wisłą.

A  jakimi wzorami były zdobione?

Posłuchaj!

Posłuchaj wypowiedzi

Nowy Wiśnicz (fot. Jerzy Strzelecki/Wikipedia)

Artysta plastyk, profesor krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych, CZESŁAW DŹWIGAJ urodził się w NOWYM WIŚNICZU, ale całe swe życie związał z Krakowem.

18 czerwca 2025 r. skończy 75 lat, a tworzy od lat 55.

Najbardziej jest znany jako rzeźbiarz, gdyż to autor około 200 monumentalnych rzeźb, ale to także malarz, grafik, autor rysunków, medalier oraz poeta.

18 czerwca 2025 r. skończy 75 lat, a tworzy od lat 55.

Z okazji jubileuszu 15.05. 2025 rozpocznie się projekt, cykl wydarzeń, pod hasłem "CZESŁAW DŹWIGAJ W KRAKOWIE", które prezentowane będą w kolejne czwartki maja o godz. 18.00.

15 maja w Pałacu Sztuki Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych przy pl. Szczepańskim 3, rozpocznie się wernisaż wystawy prezentującej dorobek jubilata w wielu plastycznych dyscyplinach.

Kraków, Pałac Sztuki (fot. Zygmunt Put/Wikipedia)

22 maja w Muzeum Krakowa, w Pałacu Krzysztofory, pokaz filmów Stefana Szlachtycza o tym artyście, a 29 maja w Nowohuckim Centrum Kultury otwarcie plenerowej wystawy rzeźby z cyklu "Gimnastyka polska" oraz promocja albumu "WYIMKI. POEZJE VII".



"Sygnalista" Czesław Dźwigaj (fot. Andrzej Bulicz)

Czesław Dźwigaj bywa nazywany niekiedy "artystą polifonicznym".

Czy słusznie?

Posłuchaj, co o tym sądzi Dostojny Jubilat !

Posłuchaj wypowiedzi

Najpopularniejsze

  • Tatry Zachodnie: polski turysta ranny podczas ucieczki przed niedźwiedzicą

    Radio Kraków

  • Śmiertelny wypadek w Januszowicach. Nie żyje 33-letni kierowca

    Jan Pająk

  • Tragiczne odkrycie w lesie pod Tarnowem. Biegacz znalazł ciało 37-latka

    Agnieszka Wrońska-Bęben

  • Sześć departamentów do likwidacji. Łukasz Gibała podpisał zarządzenie

    Radio Kraków

  • Z Żabna do Krakowa w godzinę? Samorządowcy zdradzają plany dla „Szczucinki"

    Agnieszka Wrońska-Bęben

  • Wichury nad Polską, alerty także w Małopolsce. W Tatrach możliwe zamiecie

    Radio Kraków

Najnowsze

  • Ktoś chce potajemnie wywozić dzieci ze szkół? Absurdalna teoria wywołała panikę wśród rodziców

  • Bartosz Bocheńczak (Konfederacja): Mimo"wtopy" przy wyborach w Krakowie, wystartuję do Sejmu

  • OFICJALNIE | Kraków gospodarzem Mistrzostw Świata Kobiet Amp Futbol 2027!

  • Tarnów większy o sąsiednie miejscowości? Gmina Tarnów nie chce o tym słyszeć

  • Carlos Santana po raz pierwszy w Krakowie!

  • Małopolski Sejmik apeluje do Lwowskiej Rady Obwodowej o wycofanie uchwały ws. UPA