INTERNETOWA ZAGADKA REGIONALNA (1.05.)
Rodzina architektów związana z Nowym Sączem i Zakopanem.
Dziadek ZENON ADAM urodzony w 1873 r. w KRASICZYNIE, przyjechał do NOWEGO SĄCZA w 1898 r., aby pomóc głównemu architektowi JANOWI PEROSIOWI (1867 - 1932) odbudować miasto po wielkim pożarze w 1894 r. Zmarł w Nowym Sączu w 1924 r.
Jego syn ZENON MARIA, urodzony w Nowym Sączu w 1905 r. był architektem miejskim, żołnierzem w Wojnie Obronnej Polski 1939 r. i jeńcem Oflagu "WOLDENBERG" (Dobiegniew) oraz instruktorem harcerskim. Zmarł w Nowym Sączu w 1967 roku.
Jego syn ZENON ANDRZEJ urodził się w Nowym Sączu w 1946 r. i po studiach w 1970 r. zamieszkał w ZAKOPANEM.
Jest między innymi współautorem projektu osiedla Kasprusie.
W 2022 r. ponad 400 projektów, szkiców i rysunków tej rodziny wzbogaciło zbiory Muzeum Okręgowego w Nowym Sączu.
Jak nazywa się ta sądecka rodzina architektów?
ADRES INTERNETOWY: regionalne@radiokrakow.pl
do wtorku 2 maja 2023 r.
UPOMINKI:
album MIROSŁAWA SZUMEROWSKIEGO "Pejzaże i portrety"
album MARKA HOŁDY " Trzy światy"
2 egzemplarze katalogu "W SŁUŻBIE NAUKI. W 150.lecie Polskiej Akademii Umiejętności"
tom poezji "KRAKOWSKA NOC POETÓW. ALMANACH 50" .
Maj - to piękny wiosenny czas, bo dni są już długie i gdy tylko pogoda sprzyja wiele osób wyrusza na wędrówki górskimi szlakami.
1 maja 2023 r. przypada rocznica beatyfikacji Ojca św. Jana Pawła II.
Dokonał jej w RZYMIE 1 maja 2011 r. papież Benedykt XVI.
Przypominamy dziś czas, kiedy Karol Wojtyła jako młody ksiądz, a potem biskup krakowski wędrował górskimi szlakami po Beskidzie Niskim oraz Bieszczadach. Były to lata 50. i 60. XX wieku.
Opowiada o tym znawca historii Ziemi Gorlickiej przewodnik i regionalista ANDRZEJ PIECUCH.
Pierwsza wędrówka odbyła się we wrześniu 1952 r. i wiodła ze stacji kolejowej w STRÓŻACH do BALIGRODU.
Druga to sierpień roku 1953 na trasie USTRZYKI GÓRNE - KRYNICA
Trzecia, już z biskupem Karolem Wojtyłą, w sierpniu 1959 na trasie MUSZYNA - ZAGÓRZANY
Czwarta w sierpniu 1961 r. na trasie SZYMBARK - PTASZKOWA
Andrzej Piecuch przypomina też dwa pobyty K. Wojtyły w Bieczu w 1968 r. i w roku 1970.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
1 maja przypada Międzynarodowy Dzień Solidarności Ludzi Pracy popularnie zwany Świętem Pracy lub po prostu "Pierwszym Maja".
Święto obchodzone jest od 1890 r. a od roku 1950 w Polsce jest świętem państwowym.
Znawca historii Krakowa MICHAŁ KOZIOŁ przypomina, że w KRAKOWIE po raz pierwszy obchodzono je w 1892 r. Osobno w Krakowie i osobno w Podgórzu, które było wtedy odrębnym miastem.
Michał Kozioł analizuje relacje krakowskiej prasy z tych obchodów; konserwatywnego dziennika "CZAS" oraz socjalistycznego, wtedy jeszcze dwutygodnika, "NAPRZÓD".
Ciekawe, że na portretach dekorujących salę obrad, obok wizerunku Karola Marksa, powieszono portrety zapomnianych dziś zupełnie FERDINANDA LASSALEA (1825 -1864) i ENGELBERTA PERNERSTORFERA (1850 -1918)
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
Kontynuujemy zwiedzanie wystawy "W PRZESTRZENIACH HISTORII. DZIEJE MIASTA OŚWIĘCIM".
Tę ekspozycję, można oglądać przy oświęcimskim rynku, w Oddziale "RYNEK" - Muzeum Zamek w Oświęcimiu.
Zwiedzanie rozpoczyna się na parterze od prezentacji czternastowiecznej historii Księstwa Oświęcimskiego.
A na I piętrze poznajemy historię Oświęcimia po roku 1655, czyli po najeździe Szwedów na Polskę.
Pierwszy ich szturm na miasto zakończył się porażką, dzięki walecznym góralom żywieckim, którzy obronili Oświęcim.
Drugie uderzenie było jednak już skuteczne, najeźdźcy zdobyli i spalili miasto.
Skutki tego ciągnęły się długo, bo aż do połowy XIX w. - podkreśla WIOLETTA OLEŚ, dyrektor Muzeum Zamek w Oświęcimiu.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
Poetka JANINA KUMOREK mieszka w MUSZYNIE -ZDROJU.
Ostatni wydany jej tomik nosi tytuł "Ptaki tęsknoty", a niebawem ukaże się kolejny, zatytułowany "W DRODZE".
Zawiera 80 wierszy. To głównie liryka osobista, liryka opisowa.
W tomiku umieszczonych będzie 12 barwnych ilustracji autorstwa innej muszyńskiej artystki, plastyka i pedagoga KRYSTYNY TOMASIAK.
Co ciekawe obrazy zostały namalowane farbami sprzed stu lat firmy "ISKRA KARMAŃSKI".
Zostały znalezione w Poznaniu podczas remontu i wystawione na aukcję.
Pani Krystyna wylicytowała od razu dwa komplety; jeden dla siebie, a drugi dla siostry BARBARY WIDŁAK, profesor krakowskiej ASP.
Jak udała się ta artystyczna współpraca poetki i malarki ?
Proszę sprawdzić!
Posłuchać wiersz " KWIAT" i obejrzeć jego ilustrację.
Posłuchaj wypowiedzi
Ten rok 2023 ogłoszony został Rokiem MIKOŁAJA KOPERNIKA.
Genialny polski astronom urodził się w TORUNIU 19.02.1473 r. (550 rocznica), a zmarł we FROMBORKU 24.05. w roku 1543 (480 rocznica).
Jego wiekopomne dzieło nosiło początkowo tytuł " DE REVOLUTIONIBUS SPHAERARUM MUNDI" czyli "O obrotach sfer świata".
Wydrukowane zostało jednak i przeszło do historii pod tytułem "O obrotach sfer niebieskich".
Rękopis od 1956 r. znajduje się w Bibliotece Jagiellońskiej w Krakowie.
Tym razem jednak nie o astronomie, lecz o lekarzu MIKOŁAJU KOPERNIKU - opowiada ekspert z zakresu historii medycyny prof. JANUSZ SKALSKI z Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
ERAZM JÓZEF JERZMANOWSKI herbu "Dołęga" (1844 -1909) - to powstaniec styczniowy, inżynier,wynalazca, przemysłowiec i filantrop.
Po 1863 r. musiał uciekać przed represjami carskimi, osiadł w PARYŻU, a następnie wyjechał do USA.
Do Polski powrócił w 1896 r. i zamieszkał w PROKOCIMIU pod Krakowem.
Zmarł niespodziewanie na skutek komplikacji po zapaleniu płuc w swoim majątku w Prokocimiu 7.02. 1909 roku i został pochowany na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie, w grobowcu, którego autorem jest rzeźbiarz Wacław Szymanowski.
Erazm Jerzmanowski zapisał się złotymi zgłoskami w dziejach światowego gazownictwa, to pionier w oświetlaniu amerykańskich miast.
Mówiono o nim, "człowiek, który oświetlił Amerykę".
Był właścicielem ogromnego majątku, posiadaczem trzeciej co do wielkości fortuny w Stanach Zjednoczonych.
A fortunę zdobył jako inżynier i naukowiec.
Jego dokonania oraz działalność filantropijną przybliża ceniony popularyzator wiedzy naukowej prof. RYSZARD TADEUSIEWICZ z Akademii Górniczo – Hutniczej.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
