ZAGADKA REGIONALNA (27.02.)
Malarz pejzażysta, portrecista i dekorator teatralny.
Urodził się w 1859 r. w BIECZU jako syn bieckiego lekarza.
Początkowe nauki pobierał w TARNOWIE, następnie przeniósł się do KRAKOWA, gdzie spędził większą część swojego dorosłego życia ( lata 1878-1904).
Kształcił się u JANA MATEJKI (1838 - 1893,) wyjeżdżał na stypendia i plenery do Monachium i na Węgry.
Brał udział w malowaniu studiów pejzażowych do "Panoramy Tatr" największego polskiego obrazu, jaki kiedykolwiek powstał (miał wymiary 115 m długości i 16 m wysokości, a tym samym powierzchnię większą od Panoramy Racławickiej).
W 1904 roku, po zamknięciu krakowskiego Teatru Ludowego, gdzie był dekoratorem, zamieszkał w JAŚLE i uczył rysunku w tamtejszym gimnazjum.
Wraz z WŁODZIMIERZEM TETMAJEREM (1861 - 1923) wykonał polichromię prezbiterium kościoła farnego w Bieczu.
Pracował także przy restauracji i dokumentacji zabytków Jasła i Biecza. Między innymi odnowił siedemnastowieczne stalle i epitafia w farze w Bieczu.
Zmarł w 1917 r., w wieku 58 lat i został pochowany w Bieczu.
Proszę podać jego imię i nazwisko.
ADRES INTERNETOWY: regionalne@radiokrakow.pl
do godz. 7.30. dnia 27.02. 2022 r.
UPOMINKI:
3 albumy "PODZIEMNY OLKUSZ"
2 tomiki poezji "JEŚLI ZECHCĘ" Jolanty Sak
książka "BYŁ SOBIE CZAS" Katarzyny Kobylarczyk
`
Od 27 lat w OKLEŚNEJ w gminie ALWERNIA działa Teatr Ludowy "TRADYCJA".
Jego współzałożycielem i dyrektorem jest red. ZBIGNIEW KLATKA, animator kultury i współtwórca wielu spektakli tego Teatru.
Właśnie kończą się próby do jubileuszowego 20. przedstawienia, które nosi tytuł "SZABLĄ I SERCEM - na podstawie pamiętników kapitana JÓZEFA PATELSKIEGO dziedzica KWACZAŁY".
Ten patriota żył w latach 1805 - 1887 i był uczestnikiem 3 powstań narodowych w XIX w.
Walczył w Powstaniu Listopadowym (1830 -1831) w bitwach pod Grochowem, Liwem I Tykocinem, odznaczył się pod Ostrołęką, za co 13 czerwca 1831 r. otrzymał stopień porucznika.
Brał udział w bitwie pod Mińskiem Mazowieckim, a we wrześniu 1831 objął dowództwo kompanii i na jej czele walczył w obronie Warszawy.
17 września 1831 r. został odznaczony Złotym Krzyżem Virtuti Militari i awansował na kapitana.
W 1846 r. w czasie Powstania Krakowskiego kapitan Józef Patelski wraz z 15-osobowym oddziałem kawalerii uderzył na CHRZANÓW, gdzie rozbił oddział austriacki.
W 1863 wziął udział w kolejnym patriotycznym zrywie powstańczym. Wszedł w skład zawiązanej po wybuchu Powstania Styczniowego Ławy Głównej Krakowskiej.
Powierzono mu odpowiedzialne zadanie, którym było organizowanie, przeszkalanie i wysyłanie grup ochotników do wspierania oddziałów powstańczych walczących między SOSNOWCEM a OJCOWEM.
Kapitan Józef Patelski był też działaczem społecznym i pamiętnikarzem, Gospodarował przez pewien czas w KWACZALE i przekazał tej wsi swój księgozbiór, który stał się zalążkiem biblioteki dla mieszkańców trzech wsi: KWACZAŁY, ROZKOCHOWA oraz ŹRÓDEŁ.
Spektakl "SZABLĄ I SERCEM - na podstawie pamiętników kapitana JÓZEFA PATELSKIEGO dziedzica KWACZAŁY" kończy się właśnie pointą związaną z biblioteką.
Posłuchaj Zbigniewa Klatki!
Posłuchaj wypowiedzi
W ubiegłym roku w serii" Biblioteki Auto Klubu Dziennikarzy Polskich" ukazała się publikacja "SERPENTYNĄ NA SZCZYT. Szkice na stulecie polskich wyścigów górskich".
Jej autorem jest krakowianin red. GRZEGORZ CHMIELEWSKI - dziennikarz i publicysta motoryzacyjny.
Wydawnictwo wyprzedza jubileuszowe uroczystości, które planuje się na 2023 r.
Pierwszy wyścig górski na „trakcie cesarskim” między ANDRYCHOWEM a ŻYWCEM przez Przełęcz Kocierską odbył się bowiem w 1923 r.
Kolejne rozgrywano także w Małopolsce. Na jakich trasach?
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
Był geologiem, geografem i podróżnikiem.
W swej pracy badawczej interesował się także Jurą Krakowsko - Częstochowską.
STEFAN ZBIGNIEW RÓŻYCKI urodził się w 1906 r. w KONSTANTYNÓWCE koło Doniecka i tam spędził dzieciństwo.
Jego ojciec ROMAN pracował w miejscowej hucie.
W 1918 r. przyjechał wraz z rodzicami do niepodległej Polski, najpierw do Warszawy, a potem do CZĘSTOCHOWY.
Tam uczęszczał do IV Liceum Ogólnokształcącego prowadząc pierwsze samodzielne badania geologiczne w obszarze Jasnej Góry.
Po maturze podjął studia na Uniwersytecie Warszawskim.
Jak potoczyła się jego naukowa kariera?
Jakie badanie prowadził zmarły w 1988 r. uczony?
Dokąd wyjeżdżał na naukowe ekspedycje?
O tym opowiada prof. STEFAN WITOLD ALEXANDROWICZ.
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
W Galerii Biura Wystaw Artystycznych "JATKI" przy ul. Kościuszki 4 w NOWYM TARGU" (oddział Małopolskiego Centrum Kultury "Sokół" w Nowym Sączu) czynna jest wystawa "BAJKI BAŚNIE I LEGENDY POLSKIE" .
To ekspozycja wypożyczona z Galerii Zamojskiej BWA, która od 1984 r. organizuje plenery dla ilustratorów książek.
Na nowotarskiej wystawie 57 prac prezentuje 27 artystów.
18. z nich brało udział w ostatnim plenerze, który odbył się w 2019 r.
O ekspozycji, która będzie czynna do 19 marca, informuje ANNA DZIUBAS - kierownik Galerii BWA "JATKI".
Posłuchaj!
Posłuchaj wypowiedzi
